Koncepcja
LesArt opracowuje kreatywne modele kształcenia estetyczno-literackiego, wykorzystując wszystkie dziedziny sztuki i wszystkie rodzaje mediów. Punktem wyjścia są przy tym doświadczenia dzieci i młodzieży związane z ich życiem, czytaniem i oglądaniem obrazków. Jakie elementy estetyczne książek inspirują i poruszają dzieci? Jaką przestrzeń dla spotkań świata estetyki ze światem realnym i ich wzajemnego przenikania się tworzą teksty i obrazy? Jakie przedmioty, słowa, obrazy, odgłosy, zapachy, przestrzenie czy sytuacje przypominają opowieści z książek, bądź mogą do nich doprowadzić? Na jakie własne słowa, obrazy czy zabawy można je przełożyć? Czy nadają się do tego kolaże, zdjęcia, wiersze, opowiadania, piosenki, pantomimy, plakaty, lalki, rzeźby, scenki, talk-show, przedstawienia teatralne, filmy rysunkowe? Im bardziej wielowarstwowy jest tekst literacki, tym większe zawiera się w nim bogactwo estetyczne. Wysokie walory literackie zapewniają książki nominowane do Niemieckiej Nagrody Literackiej w dziedzinie literatury młodzieżowej (Deutscher Jugendliteraturpreis) lub uhonorowane tą nagrodą. LesArt korzysta z tych tytułów, uznając, że jest to wybór godny zaufania. LesArt, berlińskie Centrum Literatury Dziecięcej i Młodzieżowej, współpracuje jako koordynator i partner przy organizacji przedsięwzięć związanych z literaturą dziecięcą i młodzieżową w Berlinie, Niemczech i poza ich granicami.

Liczby
Centrum LesArt zostało otwarte 2 kwietnia 1993 roku. Tego dnia, w rocznicę urodzin Hansa Christiana Andersena, na całym świecie obchodzi się Międzynarodowy Dzień Książki Dziecięcej. LesArt jest jedynym w całej Europie domem literatury dla wszystkich, którzy ukończyli 5 lat. Stał się on miejscem spotkań dzieci, młodzieży i dorosłych ze wszystkich dzielnic Berlina i okolicznych miejscowości. Od 1993 roku w spotkaniach literackich w LesArt uczestniczyło ponad 50 000 dzieci i młodzieży. Młodzi ludzie spotkali się z ponad 250 pisarzami, ilustratorami, tłumaczami z kraju i zagranicy.

Programy wspierania czytelnictwa realizowane przy współpracy innych instytucji kulturalnych i oświatowych z Berlina i innych miejscowości (szkół, bibliotek dla dzieci i młodzieży, muzeów, szkół wyższych, stowarzyszeń itp.) zachęciły 55 000 dzieci i młodzieży do działań literackich. Ponad 9000 dorosłych skorzystało z różnego rodzaju kursów w LesArt.

Program

A jak Alfabet – Nauka czytania przez zabawę
Dzieci i młodzi niepełnosprawni dorośli mogą brać udział w rozmaitych przedsięwzięciach, pomagających im pokonywać trudności z literami, sylabami, słowami, zdaniami, a co za tym idzie - z rozumieniem tekstów.

Na początku była książka – Literatura w innych mediach
Książki i ich adaptacje w innych mediach traktowane są równoprawnie.
Dzieci i młodzież w kontakcie z książką, filmem, kasetą magnetofonową czy płytą kompaktową
są zarówno odbiorcami jak i twórcami.
Odbiorca jako producent. Poprzez doświadczenia z estetyczną specyfiką
różnych mediów łatwiej jest rozpoznawać ich możliwości i ograniczenia.

Alfabet jest wielki – Litery, słowa, wiersze
Inspiracje i wypróbowywanie w praktyce zabaw i scenek na temat wizualnych i artystycznych interpretacji liter, słów, rymów i wierszy, a ponadto zachęta do kreatywnego pisania.

Już ziemię ukołysał wieczór – Noc z książką dla młodzieży powyżej 14 lat
Każda noc z książką poświęcona jest jednemu tematowi, ważnemu dla młodych ludzi.
Tematyka obraca się wokół zagadnienia „Kim jestem?“
Sztuka i literatura są źródłem pomysłów i inspiracji do rozmów
przy wspólnie nakrytym stole i do twórczych indywidualnych inscenizacji.

Głęboka jest studnia przeszłości
Dawna i nowa klasyka literatury dla dzieci i młodzieży
Cykl spotkań przedstawiających teksty literackie minionych wieków i nową klasykę literatury dziecięcej i młodzieżowej – lirykę, prozę i dramat. Impulsy estetyczne, zastosowane motywy, adaptacje medialne uwzględniają sposób recepcji współczesnych młodych ludzi.
Podczas warsztatów - w trakcie zabaw, zajęć artystycznych czy teatralnych - dzieci i młodzież mają możliwość pogłębionego odbioru literatury.

Księżyc już wzeszedł lub Księżyc był tu przede mną
Noce z książką dla dzieci powyżej 8 lub 11 lat
Każda noc z książką poświęcona jest jakiemuś tematowi, który fascynuje dzieci. Pojawia się on najpierw w zabawach literami, słowami, obrazkami, rekwizytami itd., a później jest rozwijany poprzez opowieści. Dramaturgia stworzona przez noc znajduje swoją kulminację w wycieczce do miasta pogrążonego w nocnym mroku. Motyw wyprawy ma swe źródło w tekście literackim.

Każde „ale“ wymaga namysłu
Dzieci i młodzież w roli jurorów, krytyków, redaktorów
Grupa »LesArtowców« dyskutuje nad książkami dla dzieci i młodzieży i recenzuje je. Młodzi redaktorzy wydają gazetę literacką literaturzeitung berliner jugendlicher »xyz. wir für uns«.

Miasto jest ogromne – Berlin jako arena literacka
Miejsca związane z literaturą mogą być realne, fikcyjne, symboliczne i/lub mieć charakter motywu literackiego. W zależności od danego tekstu można próbować rozszyfrować związki pomiędzy literaturą a historią miasta. Można pójść tropem autorów lub bohaterów literackich. Zderzenie fikcji literackiej z realnym miejscem może budzić niepokój, a spojrzenie z perspektywy fantazji literackiej może odmienić miejsca realne.

Było albo nie było – Baśnie i mity z całego świata
Dzieci i młodzież lubią słuchać opowiadanych historii.
Spotkania z artystami reprezentującymi rozmaite kultury ożywiają tradycje ustnych opowieści i tym samym odrębności kulturowe. Metody wykorzystujące zajęcia artystyczne i zabawę zachęcają do opowiadania własnych historii.

Widzę to, czego ty nie widzisz – Autorzy książek z obrazkami, książki z obrazkami, media obrazkowe
To jakby mała szkoła recepcji wizualnej, w której ilustracje książkowe ogląda się pod kątem ich barw, form, perspektywy, sekwencji i ich odniesień do tekstu.
Owa recepcja estetyczna jest pogłębiana poprzez własnoręczne próby zastosowania rozmaitych metod i technik artystycznych.

Każdy na swój sposób – Autorzy, teksty literackie, propozycje plastyczne
Literackie zabawy wprowadzające w tematykę i inscenizacje, oparte na doświadczeniach z życia dzieci bądź młodych ludzi, z ich lektur i kontaktu z ilustracjami; służą one budzeniu zainteresowania tekstem. Czytanie, rozmowy i/lub warsztaty twórcze tworzą przestrzeń dla rozważań nad światem realnym i literackim. Spotkania poświęcone są najczęściej książkom wyróżnionym Niemiecką Nagrodą Literacką w dziedzinie literatury młodzieżowej.

Myśli mieszkają tuż obok siebie – W gościnie u LesArt - LesArt z wizytą u innych
LesArt oferuje niemieckim i zagranicznym autorom, bibliotekarzom, księgarzom, wychowawcom, nauczycielom, wydawcom, pedagogom społecznym, studentom, tłumaczom, naukowcom, kreatywną przestrzeń do narad, dyskusji, doskonalenia zawodowego i własnej twórczości artystycznej.
LesArt inicjuje i powiela modele zajęć dla dzieci, młodzieży i dorosłych w Berlinie, na terenie Niemiec i w innych krajach.

LesArt
Berliner Zentrum für Kinder- und Jugendliteratur
Kierownictwo: Sabine Mähne, Program: Claudia Rouvel, Asystent programowy: Friederike Ribbe; Biuro/Finanse: Kerstin Buhe; Technika: Oliver G. Seifert, Weinmeisterstraße 5, 10178 Berlin,
Tel: 030/282 97 47, Fax: 030/282 9769, Ten adres e-mail jest ukrywany przed spamerami, włącz obsługę JavaScript w przeglądarce, by go zobaczyć , www.lesart.org
Instytucja prowadząca: Gemeinschaft zur Förderung von Kinder- und Jugendliteratur e.V.,
Stan: grudzień 2008